15

Mayıs
2012

Osmanlıca Okuma Metinleri

Yazar: arafat  |  Kategori: GENEL KÜLTÜR  |  Yorum: Yok   |  1.168 Kez Okundu

Rûhumun senden İlâhî, şudur ancak emelî:

Değmesin ma’bedimin göğsüne nâmahrem eli,

Bu ezanlar ki şehâdetleri dînin temeli…

Ebedî yurdumun üstünde benim inlemeli.

15

Mayıs
2012

MÜSLÜMAN TÜRK DEVLETLERİ VE HANEDANLARI

Yazar: arafat  |  Kategori: GENEL KÜLTÜR  |  Yorum: Yok   |  256 Kez Okundu

 1. TOLUNOĞULLARI (254-292/868-905)
2. SACOĞULLARI (276-317/890-929)
3. İHŞİDİLER (323-358/935-969)
4. SİMCURİLER
5. KARAHANLILAR (225-607/840-1211
6. GAZNELİLER (351-583/962-1187
7. SELÇUKLULAR (429-707/1038-1307
-BÜYÜK SELÇUKLU DEVLETİ
ba. TUĞRUL BEY (1040-1063
bb. ALPARSLAN (1064-1072)
bc. MELİKŞAH (1073-1092)
bd. MUHAMMED TAPAR (1104-1118
be. SENCER (1119-1157)
c. IRAK SELÇUKLULARI
d. SURİYE SELÇUKLULARI
e. KİRMAN SELÇUKLULARI
f. ANADOLU SELÇUKLULARI

15

Mayıs
2012

DOĞUDA KURULAN DEVLETLER VE HANEDANLAR

Yazar: arafat  |  Kategori: GENEL KÜLTÜR  |  Yorum: Yok   |  236 Kez Okundu

1. SAMANİLER (204-395/819-1005)

2. SAFFARİLER

3. İLHANLILAR (1256-1353)- MOĞOLLAR -ALTINORDA (1241-1502)

 

15

Mayıs
2012

ORTADOĞUDA KURULAN DEVLETLER VE HANEDANLAR

Yazar: arafat  |  Kategori: iSLAM TARiHi  |  Yorum: Yok   |  469 Kez Okundu

1. RAŞİD HALİFELER (11-41/632-661
2. EMEVİLER (41-132/661-750
3. ABBASİLER (132-656/749-1258
4. FATIMİLER (297-567/909-1171
5. B‹VEYHİLER (320-454/932-1062
6. HAMDANİLER (IV/X)
7. MERVANİLER (372-478/983-1085)
8. ZENGİLER (521-629/1127-1222
9. EYYUBİLER (567- /1171-1462)

15

Mayıs
2012

HZ. PEYGAMBERíN ARKADAŞLARI

Yazar: arafat  |  Kategori: SiYER  |  Yorum: Yok   |  380 Kez Okundu

1. ABDULLAH B. ABBAS ,2. ABDULLAH B. AMİR,3. ABDULLAH B. MESUD,4. ABDURRAHMAN B. AVF5. AHNEF B. KAYS,6. AMMAR B. YASİR ,7. AMR B. EL-AS ,8. BİLAL-İ HABEŞİ,9. CAFER-İ TAYYAR10. EBU SUFYAN ,11. EBU EYYUB EL-ENSARİ,12. EBU HUREYRE,13. EBU MUSA EL-EŞARİ14. EBU UBEYDE B. EL-CERRAH ,15. EBU ZER EL-ĞİFARİ,16. ESMA BT. EBİ BEKR,17. EL-HAKEM B. EBİL-AS,18. HALİD B. VELİD ,19. HAMZA B. ABDULMUTTALİB,20. HASSAN B. SABİT ,21. HUZEYFE B. EL-YAMAN,22. İKRİME B. EBİ CEHİL,23. KAYLE BT. MAHREME ,24. KAYS B. SAD ,25. KUSEM B. ABBAS,26. MUAZ B. CEBEL ,27. MUĞİRE B. ŞUBE,28. MUSAB B. UMEYR ,29. SAD B. EBİ VAKKAS,30. SALEBE ,31. SELMAN-I FARİSİ,32. UBADE B. ES-SAMİT,33. UKKAŞE,34. ÜBEY B. KAíB,35. ÜMMÜ EYMEN ,36. ÜMMÜ HANİ ,37. ÜMMÜ HARAM,38. ZEYD B. SABİT

15

Mayıs
2012

BATIDA KURULAN DEVLETLER VE HANEDANLAR

Yazar: arafat  |  Kategori: GENEL KÜLTÜR  |  Yorum: Yok   |  236 Kez Okundu

1. ENDÜLÜS
2. RÜSTEMİLER (160-296/777-909)
3. MURABITLAR (448-541/1056-1147)
4. MUVAHHİDLER (524-667/1130-1269)

14

Mayıs
2012

BAZI TASAVVUF DEYİMLERİ

Yazar: arafat  |  Kategori: GENEL KÜLTÜR  |  Yorum: Yok   |  275 Kez Okundu

AĞACA DAYANMA ÇÜRÜR, DUVARA DAYANMA YIKILIR, İNSANA DAYANMA ÖLÜR, DAYAN KUL, ALLAH’A DAYAN : Sufiyye arasında söylenen bu atasözü, herhangi bir işe doğru dürüst başlanınca,sağlam bir gönülle, başarı elde edeceğine inanarak, o işin üstüne düşülmesini öğütler. Aynı zamandainsanlara güvenerek, bir topluluğa dayanma başaramayacağı işe girişen kişiye o işe girişmesine sebepolanların el çekmeleri durumunda, desteksiz kalacağını da hatırlatır. Ancak bu dayanma ve güvenme bütünsebepleri hazırladıktan, hiç birini ihmal etmeyip yerli yerine getirdikten sonra olmalıdır. Mutasavvıflar bu sözile, her şeyin geçici, sonlu zayıf, güçsüz olduğunu ifade ederek, sebeplere değil, sebeplerin yaratıcısı mutlak güç sahibine dayanmayı tavsiyeye şayan bulunmaktadırlar.

AĞLATAN GÜLMEZ : Kötülük yapanın, sonunda yaptığının cezasını mutlaka çekeceğini ve bunun İlâhîadaletin sonucu olduğunu bildiren bir atasözüdür. Bu söz, aynı zamanda gidişin zulm ile değil, adalet ile mümkün olduğunu, zulmün sonunun hüsranlık şeklinde tecelli edeceğini bildirir.

ÂL-İ ABA: Arapça. Aba (kaftan, cübbe) ailesi demektir. Rivayete göre, bir gün Hz. Peygamber (s)
üzerinde aba bulunurken, yanına gelen Hz. Ali’yi, kızı Hz. Fatıma’yı, torunları Hasan ve Hüseyin’i bu abanın altında toplar. Bu şekilde, Hz. Peygamber (s)’in yakınlarını belirleyen bir ifade olmak üzere, adı zikredilen kişiler “âl-i aba” terimiyle anılmışlardır. Sayıları: Hz. Peygamber (s), Hz. Ali, Hz Hasan, Hz. Hüseyin ve Hz. Fatıma olmak üzere beş kişiden müteşekkil olduğu için bir elin beş parmağına benzetilerek “pençe-i âl-i aba” yahut “penç ten-i âl-i aba” gibi isimlerle de anılmışlardır.

BAHÇIVAN, BİR GÜL İÇİN, BİN DİKENE HİZMET EDER : Burada gül, mürid; bahçıvan da onu yetiştiren mürşiddir. Hakiki mürid bir gül gibi çok zor yetişir. O güle yetişsin diye hizmet eden şeyh, onunla beraber gül olamayacak kapasitede dikenlere de hizmet eder. Yani, yetişmeye kabiliyetli olmayanlara da hoş görü ile muamele ederek onları etrafından kovmaz, onların sivriliklerine katlanır.
Bağ-bân bir gül için bin hara (dikene) hizmetkâr olur.
BİR GÖNÜLDE İKİ SEVDA OLMAZ : Bir kalpte hem Allah, hem de dünya sevgisi olmaz. Yüce Mevlâ Kur’an-ı Kerim’de “Allah bir göğüste iki kalp yaratmadı” (Ahzâb/4) buyurur. Bir kalple bir şey sevilir. O da Allah olmalıdır.(Tasavvuf Terimleri ve Deyimler Sözlüğü,Prof.Dr.Ethem CEBECİOĞLU)

14

Mayıs
2012

Canım Kızım

Yazar: arafat  |  Kategori: GENEL KÜLTÜR  |  Yorum: Yok   |  305 Kez Okundu

 

Rosenheim  de açtın gözünü,

Hayatta dinledin baba sözünü,

Mezuniyet gününde iyi gününü,

Erzurum da son hatıramız oldu.

Dört kışı geçirdin Erzurum ilinde,

Ne kışı belli ne ilkbaharı bir evde,

Dua ettim sana Gürcü kapı camide,

İşin hayatta hep tatlı olsun kızım.

Ayrılık ateşten bir gömlek kızım,

Sen de ne kadar vardır bir azım,

Artık gelmiştir seninde  yazın,

Hayatta hep mutlu olasın kızım.

İyi düşün hisset  sen kalbimizi,

Ne kadar severiz birbirimizi,

Yüce Rabbim korusun bizi,

Başın secde de gülesin kızım.

Sen güldükçe neşelenir kalbimiz,

Kabul olsun hayattaki duamız,

Aydın olsun hayattaki yolumuz,

Teşekkür ederim , teşekkür kızım.

     Baban(n.y)   13.05.2012 ,Erzurum

 

 

14

Mayıs
2012

Erzurum İlahiyat Fakultesi mezunları Coşkulu 2012 Mezuniyet Töreni

Yazar: arafat  |  Kategori: GENEL KÜLTÜR  |  Yorum: Yok   |  513 Kez Okundu

13.Mayıs.2012 pazar günü Erzurum İlahiyat Fakultesi 4/A sınıfı öğrencileri Yıldızkent Düğün salonunda coşkulu bir tören düzenlendi.Törene öğrenciler,Fakülte öğretim  üyeleri,öğrenci velileri anneleri babaları ve yakınları katıldı.Törene İstiklal marşı ile başladı.Erzurum  İlahiyat’ın mezuniyet programı önceki yıllara göre gerçekten çok güzel geçti diyebilirim. Sonra Program protokol konuşmalarıyla başladı.

Fakülte dekan yardımcısı Davut Yaylalı konuşmasında öğrencilere nasihatlarda bulundu.Din hizmetlerinin başarılı ve etkili olabilmek için ne yapılması gerekmesi hususlarını anlattı.Alacak olduğunuz görevlerde öğrencilerin ruhuna gönlüne hitap edilmesi gerektiğni, gittiğiniz her yerde başarılı hizmetlerinizi bekliyoruz.Sizler öğretmen adayısınız.Öğretmen olmak istemeyenler Diyanette  çeşitli görevler alabilir.Sizler bizlere 4 yıl emanettiniz. Sizlere gereken bilgileri esirgemeden verdik.Bundan sonra   da öğrenciler sizlere emanet olacaktır.Anne babalarınız eğitimleriniz boyunca sizlere esirgemeden harcama yaptılar.Sizleri tebrik ediyorum.Bundan sonraki hayatınızda başarılar diliyor, hepinize hayırlı akşamlar diliyorum.Milletimizin ve devletimizin büyük fedakarlıkları oldu.Sonra törenin diğer bölümlerinde veliler coşkulu anlar yaşadılar.Program boyunca tek kelime ile sevinç ve göz yaşı vardı.Öğrencilerin sevinçleri gözlerinden belli idi.Bu günü gördük hamd olsun Rabbim sana diyorlardı.Kız örencilerin kendi aralarındaki samimiyet gerçekten görmeye değerdi.
Törende şiir inletileri, ney dinletileri, anadolu türküleri  ile  öğrenciler 4 yıllık sıkıntılarını dile getiryor, öğrenciler bu esnada 4 yılın sitreslerini üzerinden atıyorlardı.Türküler arasında;Sarı gelin,Kırmızgül demet demek, Bayburt türküsü.Sonra Erzurum olurda bar ekibi olmaz mı? Bar ekibi Erzurumun oyunlarını davul zurna eşliğinde oyunlar oynadılar.Fakulte öğrencilerinin ve öğretim görevlilerinin sinevizyon gösterilerileri gösterildi.Programın güzel tarafı olan öğrencilerin hazırladığı , kendilerini anlatan bölümdü. Öğrenci  ailelerinin çok ilgisini çekti.Mezun öğrencilerin dört yıl boyunca gerçekleştirdikleri sınıf içi aktivite fotoğraflarından oluşan slayt sunumu da izleyiciler tarafından beğeniyle izlendi.

Muhterem Mustafa AĞIRMAN hocamız diploma töreni esnasında geldi.Programa ayrı bir renk kattı. Kişilikli, ağırbaşlı bir  ilim adamı.Kendilerinden Allah razı olsun.Diplama törenine geçildi.Öğrenci velilerinin ellerinde çiçekler .Diploma töreni ve kep atma merasimi başladı.Diploma töreni de çok coşkulu idi.Sevinç vardı.Cübbelerini giymişler bir bayram havası içinde.Sıra Sümeyye YILDIZ ın diplamasının  verilmesi esnasında babası davet edildi.Babası konuşmasında;Sayın dekanım, saygıdeğer öğretim üyelerimiz , öğrencilerimizin velileri hanım efendiler ve bey efendiler,kıymetli öğrenciler hepinize saygılar sunar, iyi akşamlar dilerim.4 yıl boyunca anne ve baba ocağından ayrı olarak ilahiyat fakultesinde okunuz. Bu gün diplama törenine geldik.Bizleri mutlu ettiniz.Fakultemiz öğretim üyeleri  de teşekkür ederim, sizlere 4 yıl boyunca ellerinden gelen gayretleri gösterdiler.Sizlere dünya ve ahiret mutlulukları diliyor, başarılarınızın devamlarını diliyorum.Bundan sonra alacağınız görevde öğrencilerde sizlere emanet.Sonra kızının diplamasını verdi.Annesi de bir de çiçek verdi. Diploma  töreni  sonrası toplu fotograflar çekildi.Program 19.00 da başladı, tören 23.00 de  sona erdi.Program gayet  güzeldi.Programı hazırlayanlar ellerinden geleni yaptıkları için teşekkür etmeyi bir borç bilirim.Gerçekten teşekkürü hak eden dört yıl beraber oldukları mezuniyet törenin de yanlı bırakmayan öğretim üyeleri beraberdi.Törene katılan öğretim üyeleri  öğrencilerin velilerini çok memnun ettiler.Erzurum İlahiyat Fakultesi 4/A sınıfı 2012 mezuniyet töreni hatırlarda tatlı bir anı olarak kalacak.Törene katılım  kalabalıktı.Düğün salonu tıklım tıklım dolu idi. Mezun olan öğrencilere hayırlı olsun diyor, devam edenlere de muvaffakiyet duamızı iletiyor, mezun olan öğrencilere  ve mezun olacaklara başarılar diliyoruz.

13

Mayıs
2012

Allah katında din, şüphesiz İslam’dır.

Yazar: arafat  |  Kategori: iBADET  |  Yorum: Yok   |  272 Kez Okundu

 

13

Mayıs
2012

DİNLER TARİHİ NOTLARI

Yazar: arafat  |  Kategori: DİNİ TERİMLER  |  Yorum: Yok   |  433 Kez Okundu

1-İmam Gazali (ö.1111) Din kul l ile Allah arasındaki  muamele  olarak tarif etmektedir.

2-İlk Dinler tarihi  kürsüsü  1873  de Cevevre  Üniversitesinde  kurulmuş, bunu  1876 yılında  Hollanda da  kurulan  4 yeni  Dinler  Tarihi  kürsüsü  takip etmiştir.

3-Sintoizmin  kutsal kitabı  KOKJİKİ denilen  eski  nesneler  kitabıdır.

4-Hinduizm Kutsal kitapları  Vedalardır bu kitapların  dili Sanskritçedir.Ölülerini yakarak, Ganj Nehrine atarlar. Yakmalarındaki sebep ruhun ölümsüzlüğüne olan inançlarıdır.

5- Budizm’de İman  kararına  “ tri-ranta ” ( üç cevher ) denir. “ Buda’ya sığınırım, dhammaya  sığınırım ve sanghaya sığınırım “ şeklinde ifade edilir.Budizmin kitabı yoktur.

6-Sihizm: Hindistan ‘da ortaya çıkan İslam ve Hinduizm karışımı bir dindir.Sihizmin kurucusu Guru Nanak’tır.

 7-Caynizm:Buda ile aynı dönemde yaşamış olan Cina(Mahavire)’ya dayanır. Buduizme yakındırlar fakat züht hayatını daha çok önem verirler.

8-NİRVANA: Doğum – ölüm girdabından kurtulma. Aydınlanma

9-OM: Hinduizm’in simgesidir. Bizdeki besmeleye benzer.

10-Şaman;İlkel kabilelerde dini ayinleri yöneten büyü yapan gelecekten haber veren din adamlarıdır.

11-Hint Dinleri:Hinduizm, Budizm, Caynizm, Sihizm’dir.

12-Çin ve Japon Dinleri: Konfüçyanizm, Taoizm, Şintoizm.

13-Konfüçyanizmin Kurucusu Çin’in büyük filozoflarından olan Konfüçyüs’tür.  

14-Taoizmin Kurucusu Lao – Tzu’dur. Tao Te King  ( Hikmete Götüren Kitap ) Taoizm’in kitabıdır.

15-Zerdüş’lerin  kutsal metinleri Gathalar (Avesta)dır. Zerdüştlerin tanrısı Ahura Mazdah’dır.

16-Dinler Tarihi metod olarak Tarihi Karşılaştırmalı Metodu kullanır.
17-Dinler Tarihi işlemleri esnasında filoloji (dilbilim ), antropoloji (insanbilim ), etnoloji (halkbilim ), arkeoloji,mitoloji,sosyoloji ve psikoloji bilimlerinin verilerinden faydalanır.
18-Dini fenomenlerin dışavurumlarından haraket ederek onları isimlendiren ve sınıflandıran bilim Din Fenomenolojisi’dir.
19-Din-Toplum ilişkisini ve bu ilişkileden doğan fenomenleri ve dini grupları inceleyen bilim Din Sosyolojisi’dir.
20-Dinin fert üzerindeki etkilerini ve fertlerin dinden kaynajklanan tecrübe,his ve beklentilerini inceleyen din bilimi Din Psikolojisi’dir.
21-Başta Tanrı inancı olmak üzere ,dini elsefesi’dir.inanç ve hükümlerin mantığını ve geçerliliğini inceleyen bilim Din Felsefesi’dir.Diğer dinleri tarafsız olarak inceleyen ilk müslüman bilginler ; Ebul_Meali Muhammed b. Ubeydullah (Beyanül Edyan ) ve Biruni (El Asarul Bakiye ve Kitabut_Tahkik Mal,il_Hind ) tir.
22-Tarihi Edyan yazarları ; Ahmet Mithat Efendi , Mahmud Esad b. Emin seydişehri , Es’ad, Şemsettin Günaltay’dır.
23-Dinler Tarihi yazarları ; H. Ömer Budda , Ömer Rıza Doğrul , Annamarie Schimmel , Mehmet Toplamacıoğlu , Ahmet Karaman , Ekrem Sarıkçıoğlu , Günay Tümer , Şaban Kuzgun , Mehmet Aydın ‘dır.
-Osmanlı devletinin son zamanlarındaTarhi Edyan adı altında bazı kitaplar yayınlanmış ve 24Dinler Tarihi eğitim kurumlarında ders olarak okutulmuştur.
-İslam inancına zaman içerisinde diğer din ve kültürlerden taşınan hurafelere İsrailiyat adı verilir.
25-Kur’an_ı Kerimde bulunan Arapça olmayan bir takım kelimelere Tefsir usulünde Garibu’l Kur’an adı verilir.
26-Din kelimesi Arapçada ve Kur’an’da Kanun, Teslimiyet, Egemenlik, Yol gibi anlamlarda kullanılmıştır.
27-Dinin kaynağını bilimsel metodlarla Tanrısal ilk vahye dayandırmaya çalışan filolog Max Müller’dir.
28-Dinler temelde insanın kurtuluşunu esas almıştır.
29-Belli bir kurucusu , inanç sistemi, kutsal kitabı olmayan ve belli bir kabileye ait olan ve yayılma özelliği olmayan dinlere Geleneksel Dinler adı verilir.
30-Hem dinin hem insandaki din duygusunun kaynağı Allah’ tır.
31-Kur’an da Mecusilik adıyla anılankurucusu Zerdüşt , Tanrısı ise Ahura Mazdah olan din Zerdüştilik’tir.
32-Temel prensibi tabiattaki düzeni takip etmek olan ve bu şekilde huzura kavuşulacağını savunan, mensuplarının çoğunun Çin’de yaşadığı din Taoizm ‘ dir.
33-Adını kurucusu Konfiçyüs’ten alan ve Ahlaki öğretilerin ön planda olduğu din Konfiçyüsçülük’tür.
34-Canlılara zarar vermemeyi büyük ahlaki vazife edinen , Tanrı yerine Tirthankara denilen kutsal varlıklara tapınan ve alemin ebediliğine inanan din Caynizm ‘ dir.
35-Günümüzde yaşayan dinlerin nüfus bakımından en yaygın olanı Hıristiyanlık ‘ tır.
36-Dinin başlangıcının Totemizm olduğunu savunan bilim adamı E. Durkheim ‘ dir.
37-Dinin başlangıcının Büyü olduğunu savunan bilim adamı J. G. Frazer ‘ dir.
38-Dinin başlangıcının Animizm olduğunu savunan bilim adamı E .B. Taylor ‘ dur.
39-Dinin tanımlanmasına sosyolojik açıdan yaklaşan ve sosyolojik bir din tanımı yapan bilimcisi E. Durkheim ‘ dir.

40-Yahudilerin atası Hz. İbrahim’e (eberin atası ) anlamına gelen İbrani , konuştuğu dile ise İbranice denmiştir.
41-Yahudiler Hıristiyan topraklarında İsraeli İsraelite , Müslüman topraklarında ise Musevi adını kullanmışlardır.
42-Babil sürgünü dönüşü Asurluklar tarafından topraklarına yerleştirilip Yahudiliği kabul etmiş Samiriler’den kendilerini ayırmak için Yahuda Halkı adını alan Yahudiler bundan sonra Yahudi olarak anılmaya başlanmıştır
43-Kur’an’da Hz İsa’ dan öncekiYahudilere kasteden İsrailoğulları , daha sonraki Yahudileri kasteden Yahudi ismi kullanılmıştır.
44-Kral Süleyman’ın inşa ettiği mabed Bet Hamiktaş (Kutsal Ev ) İslam tarihindeki adı ile Mescid_i Aksa ‘ dır.
45-Yahudilerin 1.Mabed Dönemi , Kral Süleyman’ın Tanrının Hz Musa’ya vadettiği gibi Kudüs’ teki Marah dağında mabed inşa etmesiyle başlamıştır.
46-Yahudilerin 2. Mabed Dönemi , Pers Kralı Kores’ in Yahudilerin Kudüs’e dönmelerine izin vermesi ve Yahudilerin Ezra önderliğinde mabedi yeniden inşa etmeleriyle başlar.
-Yahudi din adamlarına göre Yahudi olmanın dini ve ırki en önemli şartı Yahudi bir anne-babadan veya Yahudi bir anneden doğmaktır.
47-Hz. Musa ya vahyedilen ON EMİR: Başka tanrı edinmeyeceksin, Put yapmayacak ve hiçbir şeyin resmini yapıp tapmayacaksın, Tanrının adını boş yere ağzına almayacaksın, Cumartesi günü daima hatırlayıp onu kutsal bileceksin , Babana ve annene hürmet edeceksin, Öldürmeyeceksin, Zina yapmayacaksın, Çalmayacaksın, Komşuna yalancı şahitlik yapmayacaksın, Komşunun malına ve ırzına göz dikmeyeceksin.
48-Hz. Musa Tanrı’nın kendisine vahyettiği ayetleri bir kitap haline getirerek iki levha ile birlikte daha sonra İsrailoğullarının göç yolunda daima yanlarında taşıyacakları Ahit Sandığı (Tabutu’l-Ahd) içine koydu.
49-II. Mabedin yıkılması sonucu Tevrat’ın tefsirine ağırlık veren Yahudiler, Şam ekolünden sonucunda Mişna, Bağdat ekolü sonucundada Kudüs Talmut’u meydana gelmiştir.
50-Yahudiliğin kutsal metinleri yazılı ve sözlü bölümlerden oluşmaktadır. Yazılı metinler Türkçe’de Eski Ahid olara bilinir bunlar, Tora (Tevrat ) , Neviim ( Peygamber) , Ketuvim (Kitaplar) bölümlerinden oluşur.
51-Hıristiyanlık öncesi Yahudi mezhepleri ; Ferisilik, Sadukilik, Essenilik ‘ tir.
52-Hıristiyanlık sonrası Yahudi mezhepleri ; Rabbani Yahudilik ve Karailik ‘ tir.
53-Hz. Musa’ya Tanrı’nın kendisine vahyettiği ON EMİR Tevrat’ın Çıkış ve Tesniye bölümlerindedir.
54-Yahudiliğin en temel özelliği onun bir Ahid dini olması, Kutsal topraklarv ( Filistin ) , Mabed ve Mesihçilik’ tir.
55-Yahudilikte pek çok ibadet mabette gerçekleşmesi gerekir. Bu mabed herhangi bir Sinagog ( havra ) değil, Kral Süleyman’ın inşa ettiği ve pek çok kez tahribata uğrayan ve bugün sadece Batı Duvarı sağlam kalan Yahudilerin kotel dedikleri ve önünde ağıt yaktıkları Bet Hamiktaş’ tır.
56-Yahudiliğin inanç esasları XII: yy da Maimonides tarafından Hırıstiyanlık ve İslamiyet inanç sistemlerinden faydalanarak 13 madde olarak belirlenmiştir.
-Yahudiliğin onüç maddelik inanç esasları arasına Mesihçilik inancını koyan Maimonides’ tir.
57-Yahudiler günlük ibadetlerini mabedi temsil ettiğine inandıkları Sinagoglarda yaparlar.
-Sinagoglarda bulunması gereken üç şey : Kutsal dolap, Miharap ve Kürsü (Teva ) ‘ dür.
58-Günde üç vakit ibadet eden Yahudiler sinagoglara kadınlar başörtülü olarak , erkeklerde kipa denilen şapka giyerek girerler ve Siddur denilen dua kitabından bölümler okurlar.Amida denile ayakta yapılan dua ibadetin asıl kısmıdır.
59-Yahudiler Hac bayramları olan Şukkot, Fısıh ve Şavuot’ ta hacca gitmek zorunda olmalarına rağmen mabedin yıkılmasında dolayı bu ibadetlerini yerine getirememektedirler.
60-Yahudiliğin en önemli hususlarından olan evlenme töreninde Haham nezaretinde Ketuba denilen evlilik sözleşmesi imzalayan
Yahudiler Hubba denile evlilik çadırına girerler.
60-Günümüzde Yahudi Mezhepleri : Ortadoks Yahudilik , Hasidizm, Reformist Yahudilik ve Muhafazakar Yahudilik’ tir.
61-Ortadoks Yahudiler ; Tevrat’ın ve din bilgini rabbilerin mutlak otoritesini kabul ederler , On Emir’ e uymada çok dikkatli davranırlar ve Ferisilikle başlayıp Rabbani Yahudilikle devam eden ana bünyenin günümüzdeki temsilcileridir.
62-Hasidizm :Tüm hayatı dine adayan , çok çocuk yapıp onlar sıkı bir eğitime tabi tutan ,herhangi bir işte çalışmayan , özel giysilerle dolaşan aşırı Ortadoks Yahudilerdir.
63-Reformist Yahudilik : Yahudiliği yalnızca İsrailoğullarına mahsus bir din olarak görürler ve Tevrat’ı Tanrı tarafından indirilmiş bir kitap olarak değil atalarının yaşadığı dini tecrübe olarak görürler.Ayrıca Tevrat’taki yaratılış hikayesi yerine Darwin’in Evrim teorisine inanırlar.
64-Muhafazakar Yahudilik : Geleneksel Yahudilik ilkelerine uyarlar ancak uygulamada Ortadoks’lar kadar katı değildirler.
65-Samiriler : Hz. Musa ‘yı dinin gerçek takipçisi olarak görürler ve İbadetlerinde Müslümanların ibadet şekline çok yakın olan Rüku ve Secde içeren bölüümler vardır.

66-Kur’an’da Hıristiyanlar için Nasrani ve Nasara kelimeleri kullanılmıştır.
67-Bugünkü Hıristiyanlığın kurucusu Pavlus sayılır.
68-Pavlus’a göre Tanrı ; oğlu İsa’yı ,insan şeklinde yeryüzüne göndererek Adem’in günahını ortadan kaldırması için onu çarmıhta feda etmiş ve insanlığı kurtarmıştır.
69-Piskoposlar ve kilise temsilcilerinin din ve disiplin konuları üzerinde tartışmak için düzenledikleri resmi toplantılara Konsül adı verilir. Hıristiyanlığın şekillenmesi açısında önemli sayılan 4 konsül vardır.bunlar; İznikkonsülü, İstanbul konsülü, Efes konsülü ve Kadıköy konsülü’ dür.
70- 325 Yılında İznik’te toplana konsülde , İncillerin sayısı 4 ‘e indirilmiş ve Hıristiyanlığın inanç esasları oluşturulmaya çalışılmıştır.
71-381 de toplanan İstanbul konsülünde Kutsal Ruh’un da Tanrılığına karar verilmiş ve böylece Teslis (üçlü Tanrı anlayışı) ‘ in unsurları tamamlanmıştır.
72-431 de Efes’ te toplanan konsülünde ,Meryem’e Tanrı doğuran (Theotokos) ünvanı verilmiş ve Nestoryus afaroz edilmiştir.
73-451 de toplanan Kadıköy konsülü karaları sonucunda Monofizit görüşü benimseyen Antakya Süryani, Habeş Kıpti ve Ermeni Gregoryan Kiliseleri ortaya çıkmıştır.
-Doğu-Batı ayrılığı sonucunda Latin Roma Kilisesi Katolik yani Evrensel, Bizans kilisesi ise (Özebağlı) manasında Ortadoks olarak adlandırıldı.
74-Martin Luther’in reform haraketi, mevcut dini anlayış ve uygulamaların bir kısmını reddeden Protestanlığı doğurmuştur.
doğu-Batı ayrılığından sonra kendine özgü dini inanç ve uygulamalarını genişleten Katolik kilisesi , siyasi alandaki boşluğuda doldurarak her alanda egemen olmuştur.Özellikle din , bilim ve düşünce alanında kendini gerçek otorite olarak görmesi bilimsel gelişmelerin önünü tıkayarak din-devlet ve din-bilim çatışmalarına neden oldu.
75- II:Vatikan konsülünde ilk defa diğer din mensupları ile ilgili kararlarda alınmış ve onlarla iyi münasebetler kurulması benimsenmiştir.
76-II:Vatikan konsülünde ele alınan en önemli konulardan biride Okümenizm’ dir.Okümenizm ; Tüm Hıristiyan Kiliselerinin evrensel birliğini ifade etmektedir.

77-Hıristiyanlığın kendine mahsus temel özellikleri ; Asli Günah, Kurtuluş, Teslis (üçlü tanrı anlayışı) , Ahit, Mesihçilik ve Misyonerliktir.
78-Teslis (üçlü tanrı anlayışı) ‘e göre Tanrı, Baba, Oğul ve Kutsal Ruhtan oluşan üçlü bir görünümdedir ve bu inanç Hıristiyanlığın inanç esaslarının çıkış noktasıdır.
Hıristiyanlığın inanç esasları, Havariler inancı temel alınarak 4. ve 5. yy’ larda konsüllerle belirlenmiştir.
79-Hıristiyanlığın kutsal kitabı kitab-ı Mukaddes , Tanrının Musa ile yaptığı ahit’e ait kutsal metinler yani Yahudi kutsal metinleriv Eski Ahit ve İsa’dan sonra yazılan Yeni Ahit’teki metinlerin tamamından oluşmaktadır.
80-Kaleme alınmış ilk İncil Markos İncili, daha sonra ise Mattave Luka İncilleri yazılmıştır.Bu incilleri Yuhanna incili takip etmiştir.
81-Hıristiyan kilisesinin ilk örneği İsa’nın ölümünden on gün sonra Kutsal Ruh’un havarilere inmesiyle resmen kurulmuştur.
82-M.S 313′ te Hıristiyanlara serbestik tanınması ile Hıristiyanlar ibadet mekanları oluşturmaya ve bunlara kilise denmeye başlayınca kilise ibadet mekanlarının adı olmuştur.
83-Hıristiyanlar baharda Hz. İsa’ nın öldükten sonra yeniden dirilişi anısına Paskalya bayramı olarak kutlarlar.
84-Tüm Hıristiyanlığın kabul ettiği iki sakrement olan Vaftiz ve Evrastiya yanında kuvvetlendirme, evlilik, ruhbanlık, son yağlama sakrementleride uygulanmaktadır.
85-İsa’nın ölmeden önce havarileriyle yediği son akşam yemeği nin anısına yapılan ve Hıristiyan inanç ve ibadetlerin temelini oluşturan ayin Evrastiya’ dır.

86-Katolik Mezhebinden ayrılarak ortaya çıkan bazı küçük mezhepler vardır:

1- Keldani Mezhebi
2- Ermeni Mezhebi
3- Süryani Mezhebi
4- Maruni Mezhebi
5- Kıpti Mezhebi

87-Protestan Mezhebi öncelikle kendi bünyesinde üç ana kola ayrılmıştır:

1- Lutheryanizm,
2- Kalvinizm,
3- Anglikanizm.

88-AHD-İ ATİK: İki kelimeden meydana gelen bir terimdir. Ahd, “sözleşme”, Atik ise, “eski” anlamına gelmektedir. Ahd-i Atik, “eski sözleşme” demektir. Ahd-i Atik kelimesiyle Yahudilerin mukaddes kitabı olan “Tevrat” kastedilir.
89-AHD-İ CEDİD:İncil.Kitab-i mukaddes`in sadece hiristiyanlara ait olan ikinci kisminin adi. İncil kelime olarak “müjde, tâlim ve öğretici” anlamına gelir.
90-CİVİTLER:Katolik Hiristiyanligin Isa Cemiyeti d denilen ikinci büyük tarikati.
91-ÇAN:Hiritiyanlikta ayin vaktini haber vermek üzere kullanilan alet.8. yüzyilda piskopaslar tarafindan kullanilan ca „ mukaddes su „ ile yikanan can kilisenin asli unsurlarindan sayilmaya baslanmistir.Hadislerde“ceres“ kelimesi gecmektedi.
92-ÇARMIH:Hiristiyanlarin Hz.Isa icin söz konusu ettikleri, tarihin cesitli dönemlerinde uygulanan bir idam sekli.
93-DİNLER TARİHİ:Dinler tarihi; tarih ve dil metodlarini kullanarak, dinleri, dogus, ve gelismesinden , inanc, ibadet ve ahlak konularina kadar, tarihi seyir icinde inceleyen bir disiplindir.
94-EHL-İ SALÎB: Ehl-i Kitâb’tan hristiyanlar, Haçlılar.Arapça Sâlib kelimesi “haç” (istavroz, çarmıh) demektir. Ehl-i sâlîb, Haçlılar için kullanılır. Haç, Hristiyanlığın sembolü olan ve Hz. İsa (a.s.)’ın gerildiğine inandıkları birbirini dikey kesen iki çizgidir.Haç sâhipleri. yerine getirmekte kolaylık duymaktır. (İmâm-ı Rabbânî)Târihte papalığın teşvikiyle müslümanlara karşı birleşerek seferler tertipleyen, milyonlarca insanın canına kıyan, devletlerin yıkılmasına sebeb olan hıristiyan milletler topluluğu, haçlılar, hıristiyanlar.1099 (H. 492) senesinde Ehl-i salîb orduları Kudüs’e girmeye muvaffak oldular. Şehre girince müslüman ve yahûdî 70.000 kişiyi boğazladılar. Câmilere sığınan müslüman kadınları ve çocukları hiç acımadan öldürdüler. Kalbde hakîkî tasdîkin, doğru îmânın bulunmasına bir alâmet, Ef’âl-i mükellefîni Sokaklardan sel gibi kan aktı. Sokakları dolduran ölüler yüzünden yollar tıkandı. Ehl-i salîb o kadar vahşîleştiler ki, daha Almanya’da Ren nehri kıyılarında iken, rastladıkları on bin yahûdîyi orada boğazladılar
95-EHL-İ KİTAP:Kur`an-i Kerim`de genellikle yahudiler ve hiristiyanlar icin kullanilan tabir.
96-EKÂNİM-İ SELÂSE :Uknum kelimesinin çoğulu olup sözlükte “asıl esas ve temel” anlamına gelmektedir. Dînî ıstılahta ise Hristiyanlarca Allah anlayışının teşekkül ettiği üç sıfatın birbiriyle olan ilişkisini sağlayan baba oğul ve Ruhu’l-Kudüs demektir. Bu üç esas (ekânîm-i selâse) şöyle açıklanmaktadır; Allah Teala’dan ibaret olan zat (baba) İsa’dan ibaret olan ilim (oğul) ve Meryem’den ibaret bulunan hayat (zevce) dir.
97-ENDÜLÜJANS:Günahlardan kurtulmak amaciyla kiliseden satin alinan belge.
98-ENDÜLÜS:İslam hakimiyetindeki İspanya.Endülüs, Ispanya`nin güneyinde 8.yüzyil yasamis bir medeniyet, cografya ve imparatorlugun adidir. Önceleri bu devletin adiyla, sonralari bir davanin adi oldu. Fetihlerin yikilisina kadar her safhasinda binbir ibret levhasi tasiyan bir sembldür Endülüs..711 yilinda Tarik bin Ziyad tarafindan fethedildi. 1492 yilina kadar devam etti.
99-ENGİZİSYON MAHKEMELERİ:Hiristiyanlik`tan uzaklasan veya dini esaslara aykiri davranan kimselri cezalandirmak icin kurulan Katolik kilise mahkemeleri.Kilisenin baskanliginda toplanir, genellikle kilisenin ögretilerine karsi cikanlara ölüm cezasi verirdi.
100-ESFAR-İ HAMSE:Esas itibarı ile Tavrat 39 fasıldan neydana gelmiştir. Bunlardan ilk 5 kitaba “esfâr-i hamse” (beş büyük kitap) denir. Bazı kaynaklara nazaran da esas Tevrat bu beş kitaptan ibarettir. (el-Müncid 337)Tevrat’ın içine aldığı beş bölüm şunlardır:
1- Tekvin: 2- Çıkış: 3- Levîliler: 4- Sayılar: 5- Tesniye:.
101-EVHARİST:Isa`nin carmiha gerilmeden önce harvarileriyle yedigi son aksam yemegi anisina icra edilir.Katolik, Ortadoks ve Protestan Hiristiyanlarca düzenli olarak Pazar günlerim yapilmaktadir.”Kutsal Komünyon”,”Mass”,”Rabbin Son Aksam Yemegi” ve “ Ekmek ve Sarap Ayini” olarak da bilinen bu sakramente Evharist denir.
102-EVÂMİR-İAŞERE:Allahü teâlânın Tûr dağında Mûsâ aleyhisselâma bildirdiği on emir. Yahûdîlikte uyulması şart olan on kâide.Mûsâ aleyhisselâm Tûr dağında Allahü teâlâ ile konuştu. Allahü teâlâ ona Evâmîr-i aşereyi bildirdi. O da bunları kavmine bildirdi.

103-HİNDUİZM:Hindistan`in geleneksel dini.Hinduizmin en eski/ en temel yazılı kaynağı;Vedalar.
104-HAHAM:Yahudilerin , musevilerin din adami.
105-HAHAMBAŞI:Yahudi cemaatinin dini lideri.
106-HAÇLI SEFERLERİ:Hacli seferlerini baslatan devletler:Bizans imparatorlugu.Papalik, Almanya, Fransa, Ingiltere, Napolik kralligi.Hacli seferlerinin nedeni:Batili hiristiyanlarin, papalarin tesvikiyle Kudüs`ü müslümanlarin elinden kurtarmak Anadolu ile Avrupa`da bulunan müslümanlari buralardan atmak amaciyla gerceklestirdikleri seferlerin genel adi. Hacli seferlerine karsi koyan devletler:Anadolu selcuklu devleti,Musul atabeyligi,Eyyübiler,Memlukler,Suriye selcuklulari, Sam atabeyligi, Danismendler, Fatimiler, Saltuklar, Artukklar.
107-HANÎF DİNÎ :Hz. İbrahim tarafından temsil edilen tevhid esasına dayalı hak din.Hanîf kelimesine lügat itibâriyle çeşitli mânalar verilmişse de genellikle kabul edildiğine göre “hakka ve doğruya yönelen, istikamet üzere bulunan kimse” demektir. İslâm literatüründe ise câhiliye döneminde her türlü sapıklıktan ve putperestlikten yüz çevirerek hakka yönelen, Hz. İbrahim’in dinine tâlip olarak yalnız bir Allah’a inanan kimseler için ad olmuştur.Peygamber Efendimizin nübüvvet ile görevlendirilmeden önce Arap Yarımadası’nda putperestliğin hâkim olduğu ve insanlığın dalâlet içerisinde bulunduğu cahiliye döneminde putlardan ve her türlü sapıklıktan yüz çevirerek, Hz. İbrahim dini olan hanîfliğe tâbi olmuş, hakka yönelerek hak dinin arayışı içerisine girmiş kişiler, çok az da olsa mevcut idi. İslâm tarihi kaynakları bunların bir kısmından ve faâliyetlerinden bahseder. Meselâ bunlardan birisi Varaka b.Nevfel idi.(Şamil İslam Ansiklopedisi)
108-HAVARİYYUN:Havâriyyûn, İsa (a.s.)’nın peşinden giden saf ve has mü’minler. Bunlar, İsa’ya (a.s.) yardım

109-Hiristiyanlik:Hiristiyan dini, Isevilik,Nasraniyet
110-HIRİSTİYANLIK FIRKALARI:Hıristiyanlık Fırkaları: Hakikate sahip olduğuna inanan Hıristiyanlık, diğer dinler ve mezhepler konusunda çok müsamahasızdırlar. Hıristiyanlık çekişmelerle bölümdü.Coğrafi bir plan olarak eski şark kiliselerinden başlayıp Doğu Avrupa Güney Avrupa Katoliklerdi, Kuzey Avrupa ve Kuzey Amerika Protestanlarını zikredebiliriz.
1. Eski şark kiliseleri: A)Monofizitler B) Nasturiler .2-Rum Ortodoks kilisesi: Batı katoliğinden 1054 yılında kesin olarak ayrılmıştır.
1-Roma Katolik kilisesi: Kendilerini havarileri birincisi olan Petrusun vekili Papalar Katolikliği Hıristiyanlığın geçerli unsuru saydılar. Papa yeryüzü Hıristiyanlığının temsilcisi ve Hz. İsa’nın vekilidir.
2-Protestanlar: Tanrı ile insan arsına giren kilise otoritelerini, adamlarını red ederler. Martin Luther en ünlü simalarandandır. Calvin de eklenebilir.
3-Milleraniste gruplar,
4Mormonlar: Kuzey Amerika’da ortaya çıkıp ilgi uyandıran fırkalardan birisidir. Kurucusu Joseph Smith (1805-1844)
110-İBRÂNÎ:Eski yahûdî sülâlesi veya o soydan olan. Yahûdî topluluklarından birine mensûb kimse.
111-İSLAMİYET –BUGÜNKÜ HRİSTİYANLIK FARKLARI : Özetle söylemek gerekirse; İslâmiyet ile bugünkü Hristiyanlık arasındaki belli başlı ayrılıklar şunlardır:
1. Hristiyanlık’ta teslis akidesi olduğu halde İslâm’da tevhid akidesi vardır.
2. İslâm bütün semâvî dinleri ve peygamberleri içine alır; Hristiyanlık ise, yalnız Kitab-ı mukaddes’i hak bilir ve Kur’an-ı Kerim’i vahye dayalı bir kitap olarak kabul etmez.
3. Hristiyanlık, insanın doğuştan günahkâr olduğunu ve bu sebeple temizlenmesi için vaftiz edilmesi gerektiğini savunur; İslâm ise, bütün insanların günahsız doğduğunu ve hiç kimsenin bir başkasının günahını yüklenmeyeceğini belirtir.
4. Hristiyanlıkta papaz ve rahiplerin günah çıkarmak ve affetmek yetkisi vardır; İslâmiyet’te ise, günahlar yalnız Allah tarafından bağışlanır.
5. Hristiyanlık’ta Hz. İsa’nın sözleri Allah kelâmı olarak telakki edilir; İslâmiyet’te ise, ilâhi emirler vahiy yoluyla, Cebrâil vasıtasıyla bildirilir.
6. Hristiyanlar’a göre İsa (a.s) çarmıha gerilmiştir. İslam’a göre ise, Allah onu kendi katına yükseltmiştir.
7. Her ne kadar bugünkü Hristiyanlar, kendi dinlerinin son din olduğunu iddia ediyorlarsa da, bu iddiânın İslâm nazarında hiç bir geçerliliği yoktur. Çünkü
“Allah katında din, şüphesiz İslâmiyet’tir…” (Âli İmrân: 3/19)
“Kim İslâm’dan başka bir dine yönelirse, onunki kabul edilmeyecektir ve o, âhirette de kaybedenlerden olacaktır” (Âli İmran: 3/85)
(Ahmet Güç, Şamil İslam Ansiklopedisi)
112-İSRALİYET:İsrailogullarinin kitaplarında olup, oralardan aktarılmış uydurma hikayeler.Yahudilikten,Hıristiyanlıktan ve diğer kültürlerden, İslamiyete giren rivayetlerdir.Kelime olarak İsrail oğullarına nisbet edilen rivayetler manasınadır. İslâmî terimler içinde, umumiyetle Yahudi kültüründen islamiyete geçen, daha doğrusu İslâmî rivayetler arasına karışan çoğu Tevrat’tan nakledilmiş şeylere denir.
113-İSRAİLOĞULLARI:Yahudiler, Yakub aleyhisselamın on iki oğlundan türemiştir. Hazret-i Yakub’un adı İsrail olduğu için, bunlara Beni İsrail, yani İsrail oğulları denildi.
Yahudilik, İsrail oğullarından Hz. Musaya iman edenlerin dinidir. Hz. Yakubun bir ismi de İsraildir. İsrail, Abdullah, Allahın kulu demektir. Hz. Yakubun 12 oğlundan çoğalan insanlara (Beni İsrail) denir. Beni İsraile Peygamber olarak gönderilen Hz. Musa, Tevratı getirdi.
İsmi Yâkûb olup İbrânicede Saffetullah, yâni ”Allahü teâlânın sâf ve temiz kıldığı kul” mânâsına gelmektedir. Diğer adı İsrâil olup ”Allah’ın kulu” mânâsına gelmektedir. İbrâhim aleyhisselâmın küçük oğlu olan İshâk aleyhisselâmın oğludur. Yâkûb aleyhisselâmın on iki oğlu vardır. Bu yüzden, onun on iki oğlunun torunlarına Beni İsrâil, yâni İsrâiloğulları denilmiştir. Oğullarından her birinin sülâlesine ”Sıbt”, hepsine birden torunlara mânâsına gelen ”Esbât” denir. Sonradan Yahûdi adı verilmiştir.
İstidrak:Sözlükte, bir nesne ile diğerini anlamak istemek, kaçırılan bir şeyi diğer bir 114-İZNİK KONSİLİ:Hiristiyanlik tarihindeki ilk genel konsil(325)
115-KADİYANLIK:Mirza Gulam Ahmet Kadiyani(ö.1908) tarafindan kurulan dini hareket.On dokuzuncu yüzyılda, Hindistan’da Mirzâ Gulâm Ahmed tarafından kurulan bozuk yol. Kurucusunun doğum yeri olan Kâdiyan kasabasına nisbetle bu adla anılmaktadır. İsmine nisbetle, Ahmediyye de denilmektedir.
116-KARNAVAL:Kötü ruhları kaçırmak için korkunç maskeler takma töreni. Hıristiyanların büyük perhizinden önce yapıldığı için, İtalyanca et kaldırmak anlamına gelen carnelevare kelimesinden türetilmiştir. Kaynağı hıristiyanlıktan çok öncedir. Güneş ışınlarının bir süre gökte hapsedildikten sonra yeniden özgür bırakıldıkları inancıyla ilgilidir. Karnavalda kullanılan hayvan maskeleri, aynı zamanda, hayvanlara tapanlardan hıristiyanlığa geçmiş bir putperest geleneğidir.
117-KATOLİKLER:Basindaki kisiye Papa denir.Dinsel merkezi Roma`dir.Inanc ve ahlak alaninda papanin otorite kabul edildigi, Hiristiyanligin en kalabalik cemaatini teskil eden hiristiyan kilisesi/merkezi..
118-KİTAB-İ MUKADDES:Ahd-i Atik ile Ahd-i Cedid`den olusan hiristiyan kutsal kitabi.
119-KONSÜLLER:Konsüller Akide ibadet ve kilise nizamını düzenlemek için emeklerin (Piskoposların ) teşkil ettiği şuraya “konsül” denir. Hıristiyanlık tarihinde ilk konsül 105 yılında Kudüste toplanıp Yahudi olmayanların sünnet olma meselesini görüştü ve onların sünnet olması gerekmediği hükmünü kararlaştırdı. Konsüller dünya çapında ve mahalli olmak üzere iki nevidir. İlk konsüller papa tarafından değil imparator tarafından teşkil edilmiştir. Onların tek tek incelenmesi imparatorların konsüllerde oynadıkları rolün önemini göstermektedir. 1-İznik konsülü (325): Aziz Arius un karşısında olanların zaferini temin etti,2-İstanbul l. konsülü (381),3-Efes konsülü (431),4-Kadıköy konsülü (451),5-İstanbul 2. konsülü (553 ),6-İstanbul 3. Konsülü (680-681),7-İznik 2.konsülü(787),8-İstanbul 4. konsülü (869-870),9-Trente konsülü (1545-1563): Bu konsül, Katolik din esaslarının hemen hemen hepsini gözden geçirmiş olmazsı itibarı ile oldukça önemlidir. 10-Vatikan l. konsülü (1869-1870),11-Vatikan 2. Konsülü (1962-1965): Hıristiyanlığın zahiri ihtişamı yönüyle bu en büyük konsülün akdedilmesi papa Jean 13 tarafından 25 Ocak 1959 da ilan edildi takriben bir buçuk yıllık ilk hazırlıkları sürdü.
120-KONSÜLÜN GAYESİ: Katolik inancını geliştirip kuvvetlendirmek,Dini yaşayışlarında yeni bir moral vermek,Dini müesseselerini modern çağın ihtiyaç ve metotlarına uyarlamak,Ayrılan Hıristiyanları birliğe çağırmak .Konsüller başlangıçta dini müdafaa vesilesi idiler. Sonra makam ve nüfuz heveslisi bazı din adamlarını doyuran imparatorların maksatlarına alet haline geldiler. Böylece de muhtelif ülkelerdeki Hıristiyanlar arasında ayrılık sebebi oldular.
121-KONFÜÇYÜSCÜLÜK:Konfücyüs`e nisbet edilen dini, ahlaki, sosyal, politik, ekonomik konularla ilgili inanc ve uygulamalarin bütünü.
122-KONSİL:Katolik hiristiyan litaratüründe dini meseleleri tartisip cözmek üzere bir araya gelen yüksek düzeydeki din adamlari kuruluna verilen ad.
123-KÜTÜB-Ü EHADİS:.Ilahi kitaplar:Tevrat, zebur, inci,Kur`an-i Kerim.
124-KÜTÜB-Ü MÜNZELE:Allah tarafindan indirilmis olan kutsal kitaplar.
124-MANASTIR:Hıristiyanlıkta ibâdet edilen ve din adamlarından bir râhib veya râhibenin idâre edip, barındığı binâ.
125-MANASTIR:Hiristiyanlikta yaygin olarak bulunan rahip ve rahibelerin dünyadan el etek cekerek yasayip dini egitimlerini yaptiklari yer.
126-MUSEVİLİK:Allahu teala`nin MusaAleyhisselam vasitasiyla Israilogullarina gönderildigi din.Mukaddes kizabi Tevrat`tir.Isa Aleyhisselamin gelmesiyle Musevilik dininin hükmü devam etti.Davud Aleyhisselama gönderilen Zebur kitabi Musevilik dininin hükmünü kaldirmadi, onu kuvvetlendirdi.Isa Aleyhisselamin dini, Museviligi neshetti yani hükmünü kaldirdi.Musa ve Harun Aleyhisselamdan sonra gelen Davud, Süleyman, zekeriya ve yahya Aleyhisselamda Israilogullarina peygamber gönderildiler.
127-MUSEVİ:Musa Aleyhisselamin bildirdigi hak dine inanan ve bu dine tabi olan kimse.Musevilik dini, israilogullarina ve Misir`in yerli halki olan kiptilara gönderildi.Kiptilar, Musevilik dinini kabul etmediler.
128-ORTODOKSLAR :Hıristiyanlık mezheblerinden.Başındaki kişiye Patrik denir. Ortodoks mezhebinin rûhânî (dînî) lideri patrik olup, merkezi İstanbul Fener’deki patrikhânedir. Roma İmparatoru Konstantin üç yüz on senesinde hıristiyanlığa izin verdi. Kendi de hıristiyan oldu. İstanbul şehrini yaptı. Roma’dan İstanbul’a taşındı. Fakat bu dînin esasları bozulmuş, unutulmuş olduğundan, papazların elinde oyuncak oldu. Mîlâdın 395. senesinde Roma Devleti ikiye ayrıldı. 1054 (H.446)’da İstanbul patriği olan Mihael Kirolarius, Roma’daki papadan ayrılarak Ortodoks kilisesini (mezhebini) kurdu. Roma’daki papaya tâbi olanlara katolik, İstanbul’daki patriğe tâbi olanlara ortodoks denildi. Kiliselere resimler, heykeller kondu. (M. Sıddîk Gümüş) Şark kiliseleri olarak da bilinen ortodoks dünyâsında İstanbul’dan başka İskenderiye, Antalya ve Kudüs’te de patriklik vardır. Çok sayıda millî kiliseler bu dört patrikliğe bağlıdır. (Yeni Rehber Ansiklopedisi) Ortodoks mezhebini diğer hıristiyan mezheplerinden ayıran noktalardan bâzıları şunlardır: Rûhânî başkanları patriktir. Papanın üstünlüğünü, hazret-i Îsâ’nın vekîli olduğunu, yanılmazlığını kabûl etmezler. Rûh-ul-kuds’ün (kutsal rûhun) oğul yoluyla ba badan çıktığını ileri sürerler. İbâdetlerini her ülkenin diliyle yaparlar. Papazlar evlenebilir, keşişler, piskoposlar ve patrikler evlenemez. Boşanma bâzı şartlara bağlı olarak vardır. (Yeni Rehber Ansiklopedisi)
129-ORYANTALİZM(Doğu Bilimi):Doğu araştırmaları anlamına gelen oryantalizm, ilk defa rahiplerin ve daha sonra Hıristiyan bilim adamlarının, Doğu ülkelerinin tarihi, edebiyatı, kültürü, medeniyeti, buralarda yaşayanların örf ve adetleri, gelenek ve görenekleri, dini, sosyal ve etnik yapısı ve çeşitli doğu dillerini araştırmaya yönelik oluşturdukları bilim dalıdır.Oryantalizm:Din, dil, bilim, düsünce, snat, tarih gibi alanlarda Dogu dünyasini inceleyen ve Dogu hakkinda deger yagilari üreten Bati kaynakli kurumsal faaliyet.
130-SAMİ:Hz.Nuh`un oglu Sam`in soyundan gelen kavimler.Asurlular, Fenikeliler, Filistinliler, Araplar, Israiller ve habesliler sami kavmindendirler.
SAMİRİ :Kendilerini Firavun’un zulmünden kurtarıp Mısır’dan çıkaran peygamberleri Hz. Musa’dan, tapınmak için put isteyen İsrailoğullarına, Hz. Musa Allah’tan emir almaya gidip kendilerinden ayrıldığı bir sırada, fırsattan istifade ile istedikleri putu altından buzağı şeklinde yapan; bilgisiyle onun böğürmesini sağlayan ve yaptığı bu buzağının İsrailoğullarının ve Musa’nın gerçek ilahı olduğunu, Musa’nın da zaten bunu aramaya gittiği yalanını söyleyerek oradakilerin çoğunluğunun tapınmasını sağlayan; Musa’nın dönüşünden sonra ise hatalarını anlayan İsrailoğullarının kendisini yalnız bıraktığı, Musa a.s tarafından lanetlenip kovulan, ölünceye kadar da yalnız yaşamak zorunda bırakılan put yapımcısı.
131-SAMSKARA:Hinduizm`de günlük ibadetlerin disinda dogum, evlenme ve ölüm gibi insan hayatinin gecis dönemlerinde gerceklestirilen dinsel törenlere samskara denir.
132-SİNOPTİK İNCİLLER:Kitabı Mukaddes’te yer alan ve doğru kabul edilen dört İncil’den Matta, Markos ve Luka’ya ait olan üçü. Sinoptik, Yunanca “eşgörünümlü” demektir-Bu üç İncil konu ve üslup olarak birbirine benzediği, hatta önemli miktarda ortak metin içerdiği için Sinoptik adını almıştır. Dördüncü İncil olan Yuhanna da İsa’nın hayatını anlatmakla birlikte, üslubu ve içeriği Sinoptiklerden farklıdır
133-SÜRYÂNÎLER:Hıristiyanlıktaki katolik mezhebine bağlı olan ve süryânî dili ile konuşan bir hıristiyan topluluğu. Süryânîler, katolik kısmından Yâkûbiye fırkasındandırlar. Monafisiyye (Hazret-i Îsâ’da ilâhî ve insânî özelliklerin birleşerek tek tabîat olduğunu savunanların) inancında olup, Îsâ aleyhisselâma tanrıdır derler. Urfa patriği olan Yâkûb-i Berdeî taraf ından kuruldu. Antakya patriği Mihâil-i Süryânî tarafından yayıldı. Sûriye’deki hıristiyanların bir kısmı süryânî bir kısmı da Marunîdir. (M. Sıddîk Gümüş)
134-YAHOVA ŞÂHİDLERİ:Amerika Birleşik Devletleri’nde Ch. Şarl Russel tarafından 1872′de kurulan, 1931 senesinden sonra kendilerini bu adla tanıtmaya çalışan mezheb ve misyoner teşkîlâtına verilen ad. Yehova şâhidleri, Tevrât’ın, Yehova adını verdikleri tanrının kelâmı olduğunu, kendilerinin hazret-i Âdem’in oğlu olan Hâbil’den, hazret-i Îsâ’ya kadar süregelen uzun devredeki şâhidlerin son temsilcileri olduklarını, Îsâ krallığının 144.000 uyruklu yeni bir dünyâ olacağını ileri sürerler. Propagandalarını çeşitli yazılar, broşürler ve sloganlarla yaparlar. Asker olmayı ve bayrağı selâmlamayı reddederler. Bunların hahamları yoktur. Gezici vâizleri vardır. Toplanma yerleri New York’tadır. İstatistiklere göre özellikle anglosakson olmak üzere sayıları 900.000′e varmaktadır. Mezheb 1945′ten beri Batı Avrupa’da yayılmıştır. (Yeni Rehber Ansiklopedisi) Yehova şâhidleri tatlı, okşayıcı dillerle müslüman yavrularını aldatmaya çalışıyorlar. Telefon rehberlerinden aldıkları adreslere, broşürler, risâleler gönderiyorlar. Şık, süslü giyinmiş güzel kızlar kapı kapı dolaşarak evlere bu risâlelerden bırakıy orlar. Çok şükür ki müslümanlar bu yaldızlı, hîleli yalanlara aldanmıyorlar. Çünkü müslümanlar onların zannettikleri gibi câhil insanlar değildir.
135-YAHUDİLİK VE MUSEVİLİK:Musevîlik, kurucusu Musa’ya izafetle bu adı almıştır. Yahudi, İbrani, ve İsrail terimleriyle de Musevîlik kastedilir. Yahudiliğin sembolleri arasında en önemli yeri Yedi Kollu Şamdan ile Altı Köşeli Yıldız işgal eder. Hıristiyanlık öncesi dönemde başlıca üç mezhep vardır 1-Ferisiler, 2-Sadukiler, 3- Esseniler. İslâm’dan sonraki Yahudi mezhepleri de üçtür: 1- İshakiyye, 2- Yudganiyye, 3- Karaim. Halen yaşamakta olan Yahudi mezhepleri şunlardır: 1- Muhafazakâr Yahudiler,2- Ortadoks Yahudiler ,3- Reformist Yahudiler. 4-Yeniden Yapılanmacılar. Mukaddes Kitapları: Yahudilerin mukaddes kitapları iki ana başlık altında incelenebilir: 1- Tanah, 2-Talmud,
Hristiyanların Eski Ahit adını verdikleri Tanah da üç bölümden oluşur:
1-Tora, (Tevrat) 2- Neviim, 3- Ketuvim. Çoğu zaman Yahudilerin mukaddes kitabının tamamı “Tora” kelimesiyle ifade edilir. İbranice bir kelime olan Tora, Arapça Tevrat’ın karşılığıdır.
Tevrat “Kanun, şeriat, emir, ders, önder” vb. manalara gelir. Beş bölümden oluşan Tevrat, Allah’ın 7704 kelimeyle Musa’ya verdiği dinî esasları ihtiva eden kitap olarak kabul edilir. Tevrat metninin orjinal dili İbrancadırEski Ahit yanında hahamların nesilden nesile naklettikleri rivayetler mecmuasına Talmud denir. M.S. 150 yıllarında Yudas adında bir haham, kendilerine kadar rivayetle gelen haberlerin, kaybolmasından korkarak onları Mişna’da toplamıştır. “Tekrar edilen şeriat” anlamına gelen Mişna, Tevrat’ın tekrarı, şeriatın izahı ve tefsiri sayılır Mişna’nın anlaşılmasını kolaylaştırmak üzere O’na Yahudi alimlerince haşeyeler ve şerhler yazılmıştır Bunlara Gemara denir. İşte Talmud (1) da Mişna ve Gemara adı verilen eserlerin toplamından teşekkül etmiştir. (2) Kabala, İbranca “gelenek görenek” anlamına gelir. Yahudilerin harfçilik ve sayıcılıkla karışık tasavvufî kâinat öğretisidir. Daha açık bir ifade ile Kabala, Kutsal Kitap metinleri ile sözlü gelenekler üzerine yapılan her tür yorumların genel bir adıdır. Zannedildiği gibi bir kitap veya kitaplar toplamı olmayan Kabala’yı “Kâinatın görünür kargaşasını açıklamaya ve zıtlıklarını kolay anlaşılır bir kalıp haline getirmeğe uğraşan bir doktrin” diye tanımlamak mümkündür.
Günümüzde Musevilik;Tüm dünyada sayıları 22.000.000 olmasına rağmen Yahudiler; bir çok ülkede oluşturdukları güçlü lobileri ile dünya ülkelerinin yönetimlerinde ve dünya ekonomisinde büyük söz sahibidirler. 1948’ e kadar dünyada dağınık olarak yaşayan Yahudiler Filistin’de İsrail Devleti’nin kurulmasıyla kendilerine ait bir devlete aynı zamanda bir toplanma merkezine sahip olmuşlardır. 1933 – 1945 yıllarında Alman Nazileri tarafından soykırıma uğrayan Museviler, bugün Filistinlilere karşı soykırım uygulamakla suçlanmaktadırlar. İsrail Devleti’nin Arap ülkeleriyle girdiği savaşlardan doğan sıkıntılar ve günümüzde Filistinlilerin bağımsızlık hareketleri Yahudilerin çözülemeyen sorunlarının başında gelmektedir.
Musevilerin en yoğun yaşadığı ülke İsrail’dir ( Ülke nüfusunun %84’ü ). İsrail’i ikinci sırada A.B.D izlemektedir ( %3,4). Yahudiler bu iki ülkenin dışında Etiyopya, Almanya, Avustralya, Kanada, Brezilya, Meksika başta olmak üzere içlerinde Türkiye’nin de bulunduğu dünya nın bir çok ülkesine dağılmış vaziyette yaşamaktadırlar. (10) Talmud, Kudüs Talmudu ve Babil Talmudu olmak üzere ikiye ayrılır.
(11) Ekrem Sarıkçıoğlu , Dinler Tarihi, İst., 1983, s. 188.
136-YED-İ BEYZ :Beyaz el; Hz. Musa’ya verilen mucizelerden biri.Kur’an-ı Kerim’de İsrâ sûresinin 101. âyetinde Cenab-ı Hakk şöyle buyuruyor:”Andolsun biz Musa’ya açık dokuz âyet (mucize) verdik.” İşte bu dokuz mucizeden birisi de “Yed-i Beyzâ”dır. Mucizelerin hepsi ise şunlardır. Bunlar A’râf sûresinde genişçe anlatılmıştır:
1-Yılan şekline dönüşen asâ;2- Koynundan çıkardığında ışık saçan el, “yed-i beyzâ”;
3- Hz. Musa’nın sihirbazları açık bir yenilgiye uğratması;
4- Hz. Musa’nın daha önceden verdiği habere uygun olarak ülkede umumi bir kıtlığın meydana gelmesi;5-Fırtına;6- Çekirge;7- Ambarlarda buğdayları yiyip bitiren buğday kurdu ile beraber insan ve hayvanları saran bir istilâ olayı;8- Her tarafı kurbağaların kaplaması;
9- Gökten yağmur hafinde kan yağması (Mevdûdî, Tefhîmü’l-Kur’an, Terc. Heyet, II, 84-86).

 

hareketli sari laleANNELER GÜNÜ KUTLU OLSUN

11

Mayıs
2012

“Muhakkak ki namaz, hayâsızlıktan ve kötülükten alıkoyar.” ( Ankebut, 29/ 45)

Yazar: arafat  |  Kategori: iBADET  |  Yorum: Yok   |  235 Kez Okundu

11

Mayıs
2012

Dua,Bir İbadettir.

Yazar: arafat  |  Kategori: DUALAR  |  Yorum: Yok   |  275 Kez Okundu

Dua ibadetin özüdür.” (Tirmizî De’avât 1)
Dua mü’minin silahıdır dinin direğidir göklerin ve yerin nurudur.” (Hâkim De’avât No: 1812; Heysemî Ed’ıye 5 No: 17198)

Toplam 186 sayfa, 142. sayfa gösteriliyor.« İlk...102030140141142143144150160170...Son »



© Tüm Hakları Saklıdır - Gül Medine
Yazılar kaynak belirtilmeden kullanılamaz.

Copy Protected by Chetans WP-Copyprotect.